Thatësira është kthyer në një katastrofë të ngadaltë dhe shkatërruese që po prek miliona njerëz në të gjithë globin, sipas një raporti të mbështetur nga OKB-ja, i cili paralajmëron për një “normalitet të ri” përballë ndryshimeve klimatike. Nga Somalia në Evropë, dy vitet e fundit janë shënuar nga disa prej thatësirave më të rënda të regjistruara ndonjëherë, të përkeqësuara jo vetëm nga ngrohja globale, por edhe nga fenomeni klimatik El Niño dhe përdorimi intensiv i ujit në bujqësi.
Raporti “Vatra të nxehta të thatësirës në të gjithë botën” përshkruan thatësirën si një “vrasës të heshtur” që “shterron burimet dhe shkatërron jetë me lëvizje të ngadaltë”, duke theksuar ndikimet e saj në Afrikë, Mesdhe, Amerikën Latine dhe Azinë Juglindore. Vetëm në Somali, rreth 4.4 milionë njerëz përballen me pasiguri ushqimore në nivel krize, ndërsa në Bririn e Afrikës thatësira më e keqe në 70 vjet ka vrarë rreth 43,000 persona vetëm në vitin 2022.
Situata ka prekur rëndë edhe jetën e egër dhe strukturat sociale: hipopotamë të bllokuar në shtretër të tharë lumenjsh në Botsvana, elefantë të vrarë në Zimbabve, dhe martesat e detyruara të fëmijëve që janë dyfishuar në rajonet e goditura në Afrikën Lindore. “Vajzat nxirren nga shkolla për të siguruar prikë, spitalet errësohen, dhe familjet gërmojnë për ujë të kontaminuar,” tha autorja kryesore e raportit, Paula Guastello.
Në Evropë, thatësira ka përgjysmuar të korrat e ullirit në Spanjë, ndërsa në pellgun e Amazonës ka shkaktuar vdekjen e peshqve dhe ka rrezikuar delfinët e rrezikuar. Ndërkohë, në Kanalin e Panamasë, ulja e nivelit të ujit ka reduktuar ndjeshëm numrin e tranziteve të anijeve, duke prekur zinxhirët globalë të furnizimit.
“Ky është një alarm global,” tha Dr. Mark Svoboda, bashkautor i raportit. “Thatësira nuk është vetëm një fenomen meteorologjik – ajo është një emergjencë sociale, ekonomike dhe mjedisore.” Raporti u bën thirrje qeverive të forcojnë sistemet e paralajmërimit dhe të përgatiten për një të ardhme ku ngjarjet ekstreme do të jenë gjithnjë e më të zakonshme.
